Από: Δαμιανός Αθανασίου
• Η τεχνική έκθεση που κατέθεσε η υπεράσπιση στον Ανακριτή συνθέτει, με επιστημονικά εργαλεία και ανάλυση βιντεοληπτικού υλικού, μια εικόνα που υποστηρίζει ότι η οδηγός του Peugeot δεν παραβίασε συνειδητά απαγορευτική ένδειξη, αλλά επιχείρησε τον ελιγμό διέλευσης υπό συνθήκες σύγχυσης που ενδέχεται να προκλήθηκαν από τη διαπιστωμένη δυσλειτουργία της σηματοδότησης
Ενα νέο στοιχείο έχει εισέλθει στη δικογραφία για το θανατηφόρο τροχαίο της 17ης Μαΐου 2026 στο 18ο χιλιόμετρο της Εθνικής Οδού Ρόδου-Λίνδου, στο οποίο έχασαν τη ζωή τους μητέρα και κόρη.
Η πλευρά του κατηγορουμένου κατέθεσε ενώπιον του Β´ Τακτικού Ανακριτή Πλημμελειοδικών Ρόδου τεχνική πραγματογνωμοσύνη, συντεταγμένη από διπλωματούχο μηχανολόγο και αεροναυπηγό μηχανικό αποφοίτου του Πανεπιστημίου Πατρών. Το κείμενο, βασίζεται σε αυτοψία στον τόπο του συμβάντος, σε μελέτη του σχεδιαγράμματος της Τροχαίας Υπηρεσίας Ρόδου και σε λεπτομερή ανάλυση του βιντεοληπτικού υλικού που έχει ενσωματωθεί στη δικογραφία.
Ο πραγματογνώμονας εξαρχής διευκρινίζει ότι πρόκειται για προκαταρκτική τεχνική ανάλυση. Ρητά αναφέρει ότι η εξαγωγή ασφαλούς εκτίμησης για την ακριβή ταχύτητα σύγκρουσης των 2 οχημάτων κρίνεται ως πρόωρη, καθώς η πλήρης ανακατασκευή της δυναμικής ενός τέτοιου ατυχήματος προϋποθέτει συνδυαστική ανάλυση παραμέτρων που δεν έχουν ακόμη εξαντληθεί. Αυτό που ο πραγματογνώμονας κρίνει ότι μπορεί να αναλύσει με αξιοπιστία στο παρόν στάδιο είναι η κινηματική και οδηγική συμπεριφορά των εμπλεκόμενων οχημάτων, οι συνθήκες λειτουργίας της σηματοδότησης και τα χαρακτηριστικά των παραμορφώσεων.
Η γεωμετρία του σημείου
Η έκθεση ξεκινά από τα φυσικά και κυκλοφοριακά χαρακτηριστικά του οδοστρώματος στο 18ο χιλιόμετρο. Στο ρεύμα προς Ρόδο, το πλάτος ανέρχεται σε 7,30 μέτρα, με 2 λωρίδες κυκλοφορίας. Στο ρεύμα προς Λίνδο, το συνολικό πλάτος είναι 9,60 μέτρα, λόγω πρόσθετης βοηθητικής λωρίδας αποκλειστικά για οχήματα που επιθυμούν να στρίψουν δεξιά προς την πάροδο για την παραλία Αφάντου. Το Peugeot με αριθμό κυκλοφορίας ΡΟΝ-5915, στο οποίο επέβαιναν οι 2 θανούσες, είχε εισέλθει στη βοηθητική αυτή λωρίδα με σκοπό να πραγματοποιήσει αριστερή στροφή. Η κυκλοφορία ρυθμίζεται μέσω φωτεινών σηματοδοτών και για τα 2 ρεύματα, ενώ ισχύει απαγόρευση αναστροφής και για τις 2 κατευθύνσεις. Το όριο ταχύτητας στο σημείο ορίζεται στα 60 χιλιόμετρα την ώρα.
Το βιντεοληπτικό υλικό και η ανάλυση κίνησης του Peugeot
Ο πυρήνας της πραγματογνωμοσύνης εντοπίζεται στην ανάλυση του βιντεοληπτικού αρχείου που φέρει την ονομασία «SUPER MARKET ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΣ (ΚΑΜΕΡΑ2).mp4» και περιλαμβάνεται στη δικογραφία. Ο πραγματογνώμονας αναλύει καρέ-καρέ την κίνηση του Peugeot πριν τη σύγκρουση και συνθέτει μια εικόνα κίνησης που χαρακτηρίζεται, κατά τα τεχνικά του συμπεράσματα, από εμφανή αβεβαιότητα, επιφυλακτικότητα και επαναλαμβανόμενες διορθώσεις πορείας.
Σύμφωνα με την έκθεση, το Peugeot αρχικά πλησιάζει τον σηματοδότη με χαμηλή ταχύτητα και ακινητοποιείται στη θέση αναμονής. Στη συνέχεια ξεκινά εκ νέου, υπερβαίνει τη γραμμή στάσης, και ακινητοποιείται πάλι. Ακολουθεί κίνηση οπισθοπορείας, επαναφορά πλησίον του σηματοδότη και νέα ακινητοποίηση διάρκειας περίπου 4 δευτερολέπτων. Κατόπιν το όχημα ξεκινά εκ νέου με ελαφρά αριστερή κατεύθυνση, κινούμενο προς το ρεύμα από Λίνδο προς Ρόδο. Κατά τη φάση αυτή, λευκό όχημα διέρχεται στο αντίθετο ρεύμα σχεδόν παράλληλα με το Peugeot, εντός του οπτικού πεδίου της οδηγού, η οποία παρά ταύτα συνεχίζει την πορεία της παρουσιάζοντας «διαδοχικές μικροδιορθώσεις και εμφανή διστακτικότητα». Κατά τα τελευταία στιγμιότυπα πριν τη σύγκρουση, η οδηγός φαίνεται να αντιλαμβάνεται καθυστερημένα την προσέγγιση του BMW, επιχειρώντας αντίδραση πέδησης σε εξαιρετικά περιορισμένο χρόνο πριν την επαφή των 2 οχημάτων.
Ο πραγματογνώμονας αξιολογεί ότι η συνολική αυτή εικόνα κίνησης «δεν συνάδει με οδηγική συμπεριφορά οδηγού που διαθέτει σαφή και αναμφισβήτητη αντίληψη περί ασφαλούς και ελεύθερης προτεραιότητας διέλευσης». Αντιθέτως, κατά την τεχνική εκτίμησή του, καταδεικνύει «συνθήκες αβεβαιότητας και συνεχούς επανεκτίμησης των κυκλοφοριακών δεδομένων» από την οδηγό. Η τεχνική έκθεση καταλήγει ότι η συμπεριφορά αυτή εμφανίζεται «συμβατή με το ενδεχόμενο η οδηγός να επιχείρησε τη διέλευση υπό καθεστώς εσφαλμένης ή ασαφούς αντίληψης της λειτουργίας της σηματοδότησης και όχι υπό συνθήκες συνειδητής ή απρόσεκτης παραβίασης σαφώς αντιληπτής απαγορευτικής ένδειξης».
Σε ό,τι αφορά στο BMW με αριθμό κυκλοφορίας ΧΗΤ-1930, η έκθεση αναφέρει ότι από τα μέχρι στιγμής διαθέσιμα δεδομένα δεν προκύπτει «αιφνίδια μεταβολή πορείας ή άλλος ασυνήθιστος οδηγικός χειρισμός» πριν τη σύγκρουση.
Ο ελαττωματικός σηματοδότης ως παράγοντας σύγχυσης
Η έκθεση επιβεβαιώνει και αναλύει διεξοδικά το εύρημα που είχε ήδη καταγραφεί στην έκθεση αυτοψίας της Τροχαίας: κατά τη στιγμή της άφιξης των αρχών, η κόκκινη ένδειξη του βέλους αριστερής στροφής επί της νησίδας δεν λειτουργούσε. Λειτουργούσαν μόνο η πορτοκαλί και η πράσινη. Ο πραγματογνώμονας εκτιμά ότι η απουσία της απαγορευτικής ένδειξης «ενδέχεται να επηρέασε την αντίληψη και την εκτίμηση των κυκλοφοριακών συνθηκών από την οδηγό» και να συνέβαλε στην εξέλιξη της σύγκρουσης, στοιχείο που κατά τον ίδιο ενισχύεται από την οδηγική συμπεριφορά που καταγράφεται στο βίντεο.
Η έκθεση προχωρά ακόμη παραπέρα, αναφέροντας ότι κατά το χρονικό διάστημα του συμβάντος, δυσλειτουργίες σε φωτεινούς σηματοδότες αποτελούσαν φαινόμενο με σχετική συχνότητα στο οδικό δίκτυο της Ρόδου, λόγω πρόσφατων αντικαταστάσεων συστημάτων σηματοδότησης σε διάφορα σημεία του νησιού, ακόμη και κοντά στον τόπο του ατυχήματος. Ο πραγματογνώμονας αναφέρει ότι κατά την αυτοψία του την επόμενη ημέρα της σύγκρουσης διαπίστωσε τουλάχιστον 2 περιπτώσεις στις οποίες οδηγοί αγνόησαν την ένδειξη του σηματοδότη στο ίδιο σημείο, κάτι που αποδίδει στη σύγχυση που εξακολουθούσε να δημιουργεί η δυσλειτουργία.
Η επιφύλαξη για τους αυτόπτες μάρτυρες
Σε ιδιαίτερο κεφάλαιο, ο πραγματογνώμονας εξετάζει την αξιοπιστία των μαρτυρικών καταθέσεων ως προς το ζήτημα της κατάστασης των σηματοδοτών. Οι 2 αυτόπτες μάρτυρες γερμανικής υπηκοότητας που βρίσκονταν στο σημείο κατά τη σύγκρουση δηλώνουν ότι κινούνταν ως πεζοί προς Λίνδο, σε εκτιμώμενη απόσταση 50 έως 100 μέτρων. Ο πραγματογνώμονας επισημαίνει ότι, σύμφωνα με τις ίδιες καταθέσεις, κατά τον χρόνο του συμβάντος οι μάρτυρες είχαν στραμμένη την προσοχή στο σημείο του ατυχήματος, προσπαθώντας ταυτόχρονα να αντιληφθούν την εξέλιξη της σύγκρουσης.
Υπό αυτές τις συνθήκες, η δυνατότητα ταυτόχρονης ακριβούς παρατήρησης τόσο της εξέλιξης του συμβάντος όσο και της ένδειξης των σηματοδοτών «εμφανίζεται τεχνικά περιορισμένη», ιδίως δεδομένου ότι η εξέλιξη ενός τροχαίου συμβαίνει σε ελάχιστα δευτερόλεπτα, κατά τη διάρκεια των οποίων η ένδειξη των φωτεινών σηματοδοτών μπορεί να έχει μεταβληθεί. Κατά συνέπεια, η πραγματογνωμοσύνη εκτιμά ότι οι συγκεκριμένες μαρτυρικές αναφορές «θα πρέπει να αξιολογηθούν με ιδιαίτερη επιφύλαξη αποκλειστικά ως προς το σκέλος που αφορά στην ένδειξη των φωτεινών σηματοδοτών κατά τον κρίσιμο χρόνο».
Οι παραμορφώσεις και τα όρια ενός μικρού οχήματος
Η έκθεση αφιερώνει εκτεταμένο τμήμα στην ανάλυση των υλικών ζημιών. Το Peugeot 107, μοντέλου παραγωγής έτους 2006, ανήκει στην κατηγορία των μικρών αστικών οχημάτων με περιορισμένο μεταξόνιο και μειωμένες δομικές ζώνες απορρόφησης ενέργειας. Σε πλαγιομετωπικές συγκρούσεις, το πλευρικό αμάξωμα δεν διαθέτει τις ζώνες ελεγχόμενης παραμόρφωσης που έχουν σχεδιαστεί για το εμπρόσθιο και οπίσθιο τμήμα, με αποτέλεσμα να αναπτύσσονται ιδιαίτερα υψηλές τοπικές καταπονήσεις ακόμη και σε ταχύτητες σαφώς χαμηλότερες από αυτές που συνήθως αναπτύσσονται σε πραγματικά τροχαία ατυχήματα.
Ο πραγματογνώμονας επικαλείται δημοσιευμένα δεδομένα του ευρωπαϊκού οργανισμού Euro NCAP, σύμφωνα με τα οποία το Peugeot 107 έχει πανομοιότυπη κατασκευή με το Toyota Aygo, ενώ δοκιμές πλαγιομετωπικής σύγκρουσης σε ταχύτητα μόλις 29 χιλιομέτρων την ώρα αναδεικνύουν σημαντικές μόνιμες παραμορφώσεις θαλάμου και πλευρικών δομικών στοιχείων. Τα στοιχεία αυτά, κατά τον πραγματογνώμονα, καταδεικνύουν τη μειωμένη δυνατότητα του συγκεκριμένου τύπου οχήματος να παραλάβει και να αποσβέσει αποτελεσματικά υψηλά εγκάρσια και λοξά φορτία πρόσκρουσης χωρίς εκτεταμένη δομική παραμόρφωση.
Επιπλέον, σημειώνεται ότι μέρος των τελικών παραμορφώσεων του αμαξώματος δεν οφείλεται αποκλειστικά στη σύγκρουση, αλλά και στις μεταγενέστερες επεμβάσεις απεγκλωβισμού από την Πυροσβεστική Υπηρεσία, η οποία προέβη σε κοπή και απομάκρυνση τμημάτων αμαξώματος και θυρών με χρήση διασωστικού εξοπλισμού. Αντιστρόφως, το BMW παρουσίασε αισθητά περιορισμένες παραμορφώσεις, κάτι που ο πραγματογνώμονας αποδίδει τόσο στον διαφορετικό τρόπο κατανομής των φορτίων κατά την πρόσκρουση όσο και στα διαφορετικά κατασκευαστικά χαρακτηριστικά των 2 οχημάτων, ιδίως ως προς τη μάζα, τη δομική ακαμψία και τη γεωμετρία των σημείων επαφής.
Τα ανοιχτά ζητήματα και η συνέχεια
Η πραγματογνωμοσύνη δεν αξιώνει πληρότητα και ο συντάκτης της δεν αποφεύγει να το δηλώσει. Ζητήματα κεντρικής σημασίας, όπως η ακριβής ταχύτητα σύγκρουσης, οι γωνίες πρόσκρουσης και η κινηματική εξέλιξη μετά την επαφή, παραμένουν εκτός των συμπερασμάτων και αφήνονται για μεταγενέστερη, πληρέστερη τεχνική διερεύνηση. Ο πραγματογνώμονας αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο συμπληρωματικής έκθεσης εφόσον προκύψουν νέα αποδεικτικά στοιχεία, πρόσθετο βιντεοληπτικό υλικό ή ηλεκτρονικά δεδομένα από τα εμπλεκόμενα οχήματα.
Η τεχνική αυτή έκθεση, αναμένεται να αξιολογηθεί συνολικά από τον Ανακριτή σε συνδυασμό με τα υπόλοιπα στοιχεία της δικογραφίας, τα αποτελέσματα των τοξικολογικών εξετάσεων, την παραγγελθείσα δικαστική πραγματογνωμοσύνη και την πλήρη αξιολόγηση του συνόλου των μαρτυρικών καταθέσεων. Η ανάκριση παραμένει σε πλήρη εξέλιξη και κανένα από τα κρίσιμα ερωτήματα δεν έχει ακόμη απαντηθεί οριστικά.